خلاصه داستان:
این فیلم به زندگی شهید بروجردی میپردازد و مأموریت او در سالهای اول انقلاب به منطقه کردستان را نشان میدهد.
کارگردان:
محمدحسین لطیفی: از کارگردانان مطرح ایران است که آثاری مانند «روز سوم»، «توفیق اجباری» و «خوابگاه دختران» را در کارنامه دارد. او در سالهای اخیر با اجرای برنامه «هفت» در تلویزیون نیز شناخته شده است.
برای مطالعه بیشتر، به نقد و بررسی فیلم تگزاس 3 سری سر بزنید.
نقد فیلم «غریب»:
یکی از مهمترین عوامل موفقیت در فیلمهای زندگینامهای، چگونگی نشان دادن شخصیت اصلی است. وقتی بیننده از قبل با قهرمان داستان آشناست، باید در فیلم دوباره او را به خوبی بشناسد؛ اما این موضوع در «غریب» به یک ضعف بزرگ تبدیل شده است. آغاز فیلم کمکی به شناخت ما از شخصیت محمد بروجردی نمیکند. از اولین صحنهها، با چهرهای روبرو میشویم که پیوسته در حال خندیدن است! این خندههای بیش از حد و غیرطبیعی، گاهی چنان اغراقآمیز هستند که حتی صحنههای جدی و پرتنش داستان را به موقعیتی شبیه کمدی تبدیل میکنند و این مسئله بسیار عجیب به نظر میرسد.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه نقد و بررسی فیلم مجبوریم.

متأسفانه فیلمنامه «غریب» تلاش کرده با افزودن صحنههای احساسی و درام، از حالت زندگینامهای اثر کم کند و به آن حال و هوای داستانی ببخشد. اما ضعف شدید در پرداخت شخصیتها باعث شده این کار به فیلمهای اکشن معمولی هالیوودی شباهت پیدا کند. در این فیلم، شخصیت منفیِ داستان، یا در گوشهای لم داده و مشغول استراحت است یا دیالوگهای کلیشهای و شعاری بر زبان میآورد. به همین دلیل است که شرور داستان هرگز به یک شخصیت باورپذیر تبدیل نمیشود و فقط تصویری اغراقآمیز از یک تبهکار است که به شکلی عجیب و مدام در طول فیلم، از طریق بیسیم برای بروجردی و همرزمانش سخنرانی میکند! این مشکل وقتی بیشتر خودنمایی میکند که کارگردان، این شخصیت را در حال خواندن کتاب «Revolution in the Revolution» نشان میدهد تا انگار با این کار، انگیزهها و افکار او را برای بیننده روشن کند!
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه نقد فیلم Everything Everywhere All at Once (همه چیز همهجا به یکباره).
مقاله نقد و بررسی فیلم The Fall Guy حاوی اطلاعات جامعی است.
اگر سوالاتی دارید، مقاله نقد فیلم چاقوکشی 2 (Glass Onion: A Knives Out Mystery) به شما کمک خواهد کرد.
از سوی دیگر، «غریب» حتی در صحنههای اکشن هم نمیتواند اثری نو و جذاب ارائه دهد. هرچند برای خلق جلوههای ویژه میدانی زحمت زیادی کشیده شده، اما تدوین بسیار ضعیف فیلم در سکانسهای پرتنش، اجازه نمیدهد بیننده روی صحنهها متمرکز شود. تدوین و کارگردانی نامناسب باعث شده این فیلم بیش از آن که برای پرده بزرگ سینما مناسب باشد، شبیه به یک تولید تلویزیونی به نظر برسد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، نقد و بررسی فیلم اطلس (Atlas) را از دست ندهید.
مقاله نقد فیلم پولاریس (Polaris) منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.

یکی از مشکلات فیلم، بازی بابک حمیدیان است. نه طرز حرف زدن، نه بیان و نه حتی حالتهای چهره او، شباهتی به محمد بروجردی ندارد. خندههای بلند و غیرعادی او هم در بعضی صحنهها، بیننده را متعجب میکند. به نظر میرسد که خندههای پیاپی او در فیلم، بر اساس خاطرات و گفتههای اطرافیان شهید بروجردی بوده، اما اجرای این ویژگیها توسط بابک حمیدیان، به شکلی کاملاً عجیب انجام شده و در نهایت باعث شده شخصیت اصلی فیلم، کمتر به یک فرمانده شبیه باشد. همچنین، دریافت سیمرغ بهترین بازیگر زن توسط پردیس پورعابدینی برای نقش در این فیلم، احتمالاً یکی از عجیبترین انتخابها در تاریخ جشنواره فجر به شمار میرود!

فیلم «غریب» بیشتر از آنکه داستان زندگی یک شخص را روایت کند، بهانهای شده تا سازندگان آن، دیدگاهها و پیامهای خود را بیان کنند. متأسفانه شخصیت شهید بروجردی در این اثر، تنها محملی است برای نشان دادن رویدادهای کردستان در سالهای آغازین انقلاب و بیننده اطلاعات چندانی از جزئیات زندگی این شهید به دست نمیآورد. شاید زمانی سینمای ما به این درک برسد که گفتن جملات زیبا و پندهای اخلاقی از زبان یک شهید، به تنهایی برای ساختن یک شخصیت باورپذیر کافی نیست. شاید بهتر باشد نگاهی منطقیتر و واقعیتر به قهرمانان جنگ داشته باشیم و آنها را چنان اغراقشده و کامل نشان ندهیم که باورکردنشان در قاب سینما سخت شود. فرماندهانی که مطالعه زندگی و مسیر پیشرفتشان میتواند برای مخاطب ایرانی جذاب باشد، اما سینمای ما اصرار دارد آنها را همچون قهرمانانی شکستناپذیر و بیعیب و نقص معرفی کند و حجم زیادی از توصیههای اخلاقی را به زبان آنها جاری سازد؛ کاری که گاه از تأثیر سینمایی اثر میکاهد.
مقاله نقد و بررسی سریال سرخوشی (Euphoria) منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
امتیاز: ۳ از ۱۰
منتقد: میثم کریمی
مقاله نقد فیلم Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.

