مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری با بیان اینکه بخشی دیگر از معوقات مربوط به مطالبات بازنشستگان از محل اجرای متناسبسازی یا تغییر و اصلاح احکام حقوقیست؛ گفت: مطالبات معلمان بازنشسته ۵۰ درصد آن در قسط اول در خردادماه پرداخت شد و با قولی که سازمان برنامه داده، قرار است قسط دوم مطالبات فرهنگیان بازنشسته ۱۴۰۰ که رقم آن حدود ۴.۵ همت است، در مردادماه همراه با حقوق مرداد به حساب بازنشستگان واریز شود.
صندوق بازنشستگی چه خبر مهمی برای بازنشستگان و فرهنگیان بازنشسته اعلام کرده است؟
امروز یکی از چالشهای اصلی صندوقهای بازنشستگی، مسئله ناترازی و کسری بودجه است؛ درآمدهای اکثر صندوقها کفاف هزینههای ماهانه و مستمر آنها را نمیدهد؛ میرزایی در پاسخ به این سوال که «صندوق بازنشستگی کشوری در ماه چقدر کسری دارد» گفت: در حال حاضر، ۹۰ درصد منابع مورد نیاز صندوق را دولت تامین میکند.
«حجت میرزایی» مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری در جریان بازدید از ایلنا، در ارتباط با معوقات بازنشستگان، خروج صندوق کشوری از بنگاهداری و ناترازی صندوق، توضیحاتی ارائه داد.
معوقات بازنشستگان
میرزایی در مورد معوقات بازنشستگان کشوری گفت: در صندوق کشوری، معوقات دو مفهوم مجزا دارد؛ بخشی از معوقات، کسور معوق بازنشستگان است که به این معنا که مبالغی از حقوق بازنشستگان برای پرداخت به صندوقهای جانبی یا فروشگاهها کسر میشود؛ پیش از این، کسور معوق بازنشستگان به ۳ ماه رسیده بود که خوشبختانه تمام آنها در اردیبهشتماه تسویه شد.
او افزود: کسور معوق، عامل بیاعتباری بازنشستگان و معطلی آنهاست؛ خوشبختانه در حال حاضر، بازنشستگان کشوری کسور معوق ندارند؛ آنچه از حقوق بازنشسته برای پرداختهای جانبی کسر میشود، همان روز یا فردای آن پرداخت و تسویه میشود. این بخش از پرداختیهای صندوق، کاملاً بهروز است.
مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری با بیان اینکه بخشی دیگر از معوقات مربوط به مطالبات بازنشستگان از محل اجرای متناسبسازی یا تغییر و اصلاح احکام حقوقیست؛ ادامه داد: مطالبات معلمان بازنشسته ۱۴۰۰ رقم بزرگی حدود ۱۰ همت بود که در بودجه امسال تامین شد؛ ۵۰ درصد آن در قسط اول در خردادماه پرداخت شد و با قولی که سازمان برنامه داده، قرار است قسط دوم مطالبات فرهنگیان بازنشسته ۱۴۰۰ که رقم آن حدود ۴.۵ همت است، در مردادماه همراه با حقوق مرداد به حساب بازنشستگان واریز شود.
به گفته میرزایی، بخشی دیگر از مطالبات بازنشستگان، مربوط به معوقات متناسبسازیِ ۸ ماهه نخست سال ۱۴۰۳ است که مبلغ آن حدود ۱۴ همت است و پرداخت آن از خرداد شروع شده است.
مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری افزود: این بخش از مطالبات در چند قسط پرداخت میشود و تا پایان سال تسویه میگردد.
بازنشستگان دانشگاه علوم پزشکی نیز مطالباتی دارند که مدتهاست پرداخت نشده؛ میرزایی در مورد معوقات ۱۵ درصد اصلاح احکام این بازنشستگان گفت: قرار بود پرداخت ۱۵ درصدِ بازنشستگان علوم پزشکی تامین مالی شود که امسال این اتفاق نیفتاد؛ قانونگذار اجازه داده از محل فروش داراییها این اعتبار تامین شود اما آن دارایی مشخص، هنوز اجازه فروش ندارد چراکه در حال حاضر، در فرایند بورسی شدن است و بازار سرمایه اجازه فروش نمیدهد.
او در پاسخ به این سوال که معوقات بازنشستگان دانشگاه علوم پزشکی دقیقاً چه زمانی پرداخت میشود؛ گفت: هر وقت منابع مورد نیاز تامین شود، به سرعت پرداخت انجام میشود.
خروج از بنگاهداری
یکی از تکالیف روشن برنامه هفتم توسعه برای صندوقها، فروش سهام مالکیتی و مدیریتی زیرمجموعه صندوقهاست به گونهای که صندوقها از بنگاهداری خارج شوند و فقط به سهامداری بپردازند؛ برخی از صندوقها از جمله تامین اجتماعی، برای عمل به این الزام، اقدام به فروش سهام مالکیتی بنگاههای زیرمجموعهی خود کردهاند و آگهی فروش منتشر نمودهاند. صندوق کشوری در این زمینه چه برنامهای دارد؟
مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری در این رابطه میگوید: براساس مواد ۵ و ۲۸ قانون برنامه هفتم توسعه، صندوقهای بازنشستگی باید از بنگاهداری خارج شوند و سهامداری کنند. جرایمی هم برای تخلف از این الزام در نظر گرفته شده اما باید در نظر داشت این بندهای قانون در زمانی به تصویب رسیده که وضعیت بورس و بازار سرمایه مثل امروز نبود، شرایط بسیار بهتر بود؛ امروز وضعیت بورس و بازار سرمایه اجازه فروش درست و منصفانهی سهام شرکتها را نمیدهد، شرایط برای عرضه سهام جدید چندان مناسب نیست. در نتیجه خروج از بنگاهداری و واگذاری سهام مدیریتی و کنترلی محدودیت هایی دارد.
میرزایی با بیان اینکه «ما در صندوق کشوری برای خروج از بنگاهداری برنامه زمانبندی داریم» تصریح کرد: یک سری شرکتهای زیرمجموعه صندوق کشوری در حال طی کردن فرایند بورسی شدن هستند. برخی دیگر از شرکتها با ارزش کمتر از یک همت، در مرحلهی ارزشگذاری هستند. البته برخی دیگر از شرکتهای بزرگ هستند مثل هتلها یا انبارها و یا شرکتهای حمل و نقل هوایی که نه امکان بورسی شدن دارند و نه مشمول ماده ۲۸ برنامه هفتم توسعه هستند، برای تعیین تکلیف این شرکتها ما پیگیر اصلاح برنامه هفتم توسعه و برقراری امکان حفظ مالکیت و واگذاری مدیریت هستیم.
او در توضیح بیشتر گفت: ما قصد داریم مدیریت این دست شرکتها را به پیمان بسپاریم یا از بخش خصوصی در مدیریت آنها کمک بگیریم تا مدیریت این شرکتها در سازوکاری رقابتی و شفاف واگذار شود و دیگر صندوق متولی مدیریت آنها نباشد.
مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری اضافه کرد: در عین حال، برای واگذاری سهام برخی دیگر از شرکتهای صندوق، آگهی واگذاری منتشر شده است.
او در پاسخ به این سوال که «آیا این امیدواری هست که این سهام به قیمت مناسب واگذار شود» گفت: همه چیز بستگی به وضعیت بازار دارد. احتمالاً در هفتههای آینده، مراحل ارزشگذاری شرکتهای کوچک زیرمجموعه صندوق به پایان میرسد و ممکن است در یک ماه مثلاً در مهرماه، سهام تعداد زیادی از این شرکتها واگذار شود.
کسری صندوق
امروز یکی از چالشهای اصلی صندوقهای بازنشستگی، مسئله ناترازی و کسری بودجه است؛ درآمدهای اکثر صندوقها کفاف هزینههای ماهانه و مستمر آنها را نمیدهد؛ میرزایی در پاسخ به این سوال که «صندوق بازنشستگی کشوری در ماه چقدر کسری دارد» گفت: در حال حاضر، ۹۰ درصد منابع مورد نیاز صندوق را دولت تامین میکند.
او ادامه داد: البته این مشکل فقط مخصوص صندوق بازنشستگی کشوری نیست، بسیاری از صندوقهای بازنشستگی کشور از جمله صندوق فولاد، صندوق هما یا صندوق بازنشستگی لشگری، دچار کسری هستند، به بودجههای دولت وابستهاند و نمیتوانند امورات خود را با منابع داخلی بگذرانند.
آیا این وضعیت، لااقل در کوتاهمدت یا میانمدت قابل اصلاح است؛ مدیرعامل صندوق بازنشستگی کشوری در پاسخ گفت: وضعیت ناترازی صندوقها لااقل در یک بازه زمانی کوتاهمدت یا میانمدت، تغییر نخواهد کرد؛ برای رفع مشکل ناترازی، نیاز به اصلاحات ساختاری و اصلاحات پارامتریک داریم و این اصلاحات باید به صورت همزمان و موازی انجام شود. نظام بازنشستگی کشور و جریان ورودی صندوقها بایستی اصلاح شود تا دورنمای روشنی از حل بحران ناترازی داشته باشیم.
10 پاسخ
ممنون، خیلی خوب و عالی بود. 💙 👏 👌
تشکر، خیلی کمک کرد. 😉 🌼 😁
آیا تا به حال فکر کرده اید که چرا پرداخت معوقات بازنشستگان همیشه شبیه به دویدن روی تردمیل است؟ حرکت می کنید اما به مقصد نمی رسید!
یکی از جنبه های جالب این گزارش، تاکید روی پرداخت قسط بندی شده ی مطالبات است. این روش هرچند امیدوارکننده به نظر می رسد، اما یک نقص اساسی دارد: عدم شفافیت در منبع تامین مالی. وقتی می گوییم «از محل فروش دارایی ها» یا «توسط دولت»، این عبارات مثل این است که بگوییم «با پولی که هنوز نیامده!» بهتر نبود دقیق تر مشخص می شد که این منابع از کجا و با چه مکانیسمی تامین می شوند؟
اگر به جای کلی گویی، مثلاً مشخص می کردند که فروش کدام دارایی ها در دستور کار است یا دولت چگونه این کسری را جبران می کند، اعتماد عمومی بیشتر می شد. پرداخت قسط بندی شده خوب است، اما وقتی پشت آن برنامه ای محکم نباشد، مثل ساختمانی است که نقشه ی مهندسی ندارد—ظاهراً سرپاست، اما هر لحظه ممکن است فرو بریزد.
آیا پرداخت قسطی معوقات واقعاً فشار مالی بازنشستگان رو کم میکنه؟ من خودم این روش رو تجربه کردم، اما با تورم فعلی، هر قسط ارزشش کمتر از قبل میشه!
راستی، فکر میکنید اگر صندوق ها به جای بنگاه داری، روی آموزش مالی بازنشستگان سرمایه گذاری کنن، وضعیت بهتری داشتیم؟
عشق کردم. 😙
“بالاخره یه خبر مثبت واسه بازنشسته ها! ولی انگار همیشه یه ‘اما’ی کوچولو تو راهه…”
یه نکته جالب اینجاست که پرداخت قسط دوم مطالبات فرهنگیان بازنشسته قراره تو مرداد انجام بشه. خب این خوبه، ولی چرا همیشه پرداخت ها باید قسط به قسط باشه؟ انگار داریم تو بازار گوشی قسطی میخریم، نه حقوق بازنشستگی رو میگیریم! 😅
جدی تر بخوام بگم، این که کسور معوق بازنشستگان دیگه وجود نداره واقعاً جای خوشحالیه. هیچ چیز بدتر از این نیست که آدم بازنشسته بشه، ولی هنوز مجبور باشه هر ماه با کسر شدن بخشی از حقوقش کلنجار بره. حداقل این بخش رو حل کردن که خودش یه قدم مثبته.
اما یه سوال بی جواب مونده: بازنشستگان علوم پزشکی چی؟ اون ها که انگار تو صف انتظار جا موندن! می گن “هر وقت منابع تامین شد، پرداخت می شه” – یعنی دقیقاً کی؟ یه تاریخ شفاف تر نمی شد داد؟ 😏
خلاصه که پیشرفت هایی هست، ولی هنوز جای کار داره. امیدوارم این بار دیگه وعده ها مثل دفعات قبل تو هوا معلق نمونه…
حرف های مدیرعامل صندوق درباره تسویه معوقات و برنامه های آینده، روی کاغذ قشنگ به نظر می رسد، اما گاهی فکر می کنم این اعداد و ارقام با واقعیت زندگی بعضی بازنشستگان فاصله دارد. مثلاً همین فرهنگیان بازنشسته… می گویند قسط دوم را مرداد می دهند، اما آیا کسی حساب کرده هزینه های همین چند ماه تأخیر روی زندگی آنها چه اثری گذاشته؟ بعضی ها مجبور شده اند قرض کنند، بعضی ها حتی داروهایشان را نصفه مصرف می کنند.
و این حرف که “تا پایان سال تسویه می شود” برای کسی که امروز به پولش نیاز دارد، چقدر می ارزد؟ راستش را بخواهید، گاهی به نظرم می رسد این پرداخت های مرحله ای بیشتر شبیه مسکن های موقتی است تا درمان ریشه ای مشکل. البته قبول دارم صندوق با کسری سنگین دست و پنجه نرم می کند، ولی آیا واقعاً راهی نیست که بازنشسته مجبور نباشد مثل یک طلبکار مدام پیگیر پول خود باشد؟
راستی، این حرفِ خروج از بنگاه داری را که شنیدم، یاد آن هتل لوکسِ متعلق به صندوق افتادم که هیچ وقت جای من و شما نبوده! شاید اگر این جور دارایی ها زودتر به فروش می رسید، امروز فشار کمتری روی دوش بازنشستگان بود…
“بعضی وقت ها فکر می کنم این همه وعده و برنامه ریزی شبیه چرخ اندن یک چرخ خالی است… راستی، یه سوال برام پیش اومد: وقتی ۹۰ درصد منابع صندوق رو دولت تأمین می کنه و هنوز هم کسری داریم، این مدل وابستگی چطور می تونه در بلندمدت دوام بیاره؟ مگه نه اینکه خود همین وابستگی می تونه روزی به بحران بزرگتری تبدیل بشه؟
*راستشو بخواید، من همیشه ترسیدم از روزی که صندوق ها به جای حل مسئله، فقط مسکن های مقطعی بدند…*”
حقوق بازنشستگی که می رسد، آدم فکر می کند همه چیز حل شده. ولی من یه روز تو صف بانک، پشت سر یه پیرمرد معلم ایستاده بودم که برگه حقوقش رو مثل یه نامه عاشقانه با دستای لرزون باز می کرد. چشماش برق زد، ولی نه از خوشحالی… از حیرت! گفت: «این نصفشه؟ پس بقیه اش کو؟» و من یاد اون روزی افتادم که پدر بزرگ خودم، با همون چشمان کم بینایش، برگه ای رو به من داد که رویش با مداد نوشته بود: «قرض صندوق به من: ۴۷ ماه!»
حالا می شنوم معوقات در حال پرداخته، اما یه سوال تو ذهنم می چرخه: آیا این پول ها، واقعاً به دست همان آدم هایی می رسد که سال ها صبرشان را با قوری های نیمه خالی و داروهای نصفه نصفه آزموده اند؟ یا باز هم وسط راه، جایی بین بانک و صندوق، گم می شود مثل همان دفترچه قهوه ای رنگ که پر بود از عددهای بی صاحب…
آیا می دانستید بعضی از این چک های معوقه، آنقدر در راه مانده اند که تاریخ انقضاشان از عمر برخی بازنشستگان گذشته؟ شاید اینجا نه، اما جایی دیگر، کسی دارد با این ارقام، بازی مرموزِ «امروز و فردا» را ادامه می دهد…
«همه چیز مرتب است، فقط کافی است به قول ها اعتماد کنید!»
من هم مثل خیلی ها چشم به راه آن مردادِ پر از وعده ها هستم، اما یه چیز کوچک ذهنم رو درگیر کرده: وقتی ۹۰٪ منابع صندوق رو دولت باید جور کنه، این “تسویه سریع” چطور ممکنه همیشه سر وقت باشه؟ یه جورایی حس می کنم داریم با یه جعبه جادویی طرفیم که هرچی کمبود داره، یهو از هوا میاد پایین!