دوخت گل رز با روش عنکبوتی، یک روش زیبا برای تزیین لباس و مانتو است. با یادگیری این روش گلدوزی میتوانید این گل زیبا را روی لباسهای خود بدوزید و از پوشیدن آنها لذت ببرید.

گلدوزی با دست، یکی از صنایع دستی اصیل و محبوب در بین بانوان علاقهمند به هنر است. به همین دلیل، یادگیری گلدوزی برای این عزیزان از اهمیت ویژهای برخوردار است. البته این هنر، روشهای دوخت متنوعی دارد و نمیتوان انتظار داشت که همهی ریزهکاریهای آن در یک جلسه آموزش داده شود. در مطالب قبلی که دربارهی انواع کوکهای گلدوزی منتشر شد، نمونههای پایه و اصلی این هنر معرفی شدند. اکنون میخواهیم آموزش گلدوزی را کمی پیش ببریم و در این بخش، روش دوخت یک نوع گل را با هم تمرین کنیم.
در این آموزش، روش دوخت گل رز عنکبوتی را یاد میگیریم. رز عنکبوتی یکی از انواع طرحهای گل در گلدوزی است که با وجود سادگی در دوخت، بسیار ظریف و زیبا به نظر میرسد و در تزئینات مختلف کاربرد زیادی دارد.
ابزارهای لازم برای اموزش گلدوزی گل رز عنکبوتی

وسایل مورد نیاز برای گلدوزی:
* یک قاب گلدوزی پلاستیکی در اندازه ۶
* یک قاب چوبی در اندازه ۶
* خودکار حرارتی یا یک ماژیک مخصوص برای کشیدن طرح روی پارچه
* سوزن گلدوزی
* قیچی مناسب برای برش نخ
* اتو
* نخهای گلدوزی با رنگهایی که خودتان انتخاب میکنید (راهنمای انتخاب رنگ در ادامه آمده)
* پارچه مخصوص شمارهدوزی به ابعاد ۲۱ در ۲۱ سانتیمتر
* طرح گلدوزی که میتوانید فایل آن را از لینک زیر دریافت کنید. این فایل در اندازه واقعی و مناسب برای کار است.
دانلود فایل الگو
انتخاب نخ های گلدوزی برای رز عنکبوتی
این روشی است که من شخصاً استفاده میکنم، اما شما کاملاً آزادید تا به روش خودتان عمل کنید. پیشنهاد من برای انتخاب رنگهای نخ گلدوزی به این صورت است:
برای گلهای درشت، سه رنگ انتخاب کنید.
برای برگهای بزرگ، دو رنگ در نظر بگیرید.
برای رگبرگها نیز دو رنگ دیگر مناسب است.
برای مرکز گلها از نخهای زرد و نارنجی استفاده کنید.
و در نهایت، یک رنگ هم برای دوخت گلهای ریز با گره فرانسوی کنار بگذارید.
انتقال الگو و قاب بندی کار بر روی کارگاه
یک تکه پارچه را با قیچی دالبری ببرید، طوری که اندازهاش کمی از کارگاه گلدوزی بزرگتر باشد. سپس آن را اتو بزنید تا هیچ چروکی روی پارچه نماند. بعد از اتو، اجازه دهید پارچه کاملاً خنک شود.
الگو را مانند روشی که در درس ۴ توضیح داده شد، با کمک کارگاه یا با سنجاق زدن روی پارچه منتقل کنید. وقتی شکل الگو روی پارچه کشیده شد، پارچه را داخل کارگاه قرار دهید، طوری که طرح دقیقاً در مرکز آن باشد. همانطور که میبینید، باید طرح روی سطح بالایی کارگاه قرار گیرد، نه پشت آن.
آیا با ابزار گلدوزی آشنایی ندارید؟ میتوانید از راهنمای صفحه «وسایل مورد نیاز گلدوزی» استفاده کنید.
دوخت زنجیره در گلدوزی رز عنکبوتی

برای شروع، لبه کار را با کوک زنجیرهای مشخص میکنیم. از آنجایی که این روش دوخت پیش از این در طرح کوه نیز به کار رفته، در این قسمت هم میتوانیم به سادگی از آن استفاده کنیم، بدون اینکه نیاز باشد به کار حجم و عمق ببخشیم.
دوخت عنکبوتی

حالا میخوام به شما یاد بدم چطور گلهای قشنگ رو بدوزید. شاید در نگاه اول سخت و پیچیده به نظر بیان، ولی اصلاً اینطور نیست. برای اینکه کار رو درست ببینید، من معمولاً دوختها رو کمی موجدار و آزاد انجام میدم.
این گلها با دوختهای مخصوصی روی پارچه درست میشن و بعد نخها به شکل موجدار و تابخورده درمیان.
شما میتونید این گلها رو در هر اندازهای که دوست دارید و با هر تعدادی گلبرگ بدوزید. برای گلهای کوچکتر، بهتره از چرخهای سهپره استفاده کنید. برای گلهای بزرگتر، میتونید از چرخهای ۵ یا ۷ پره و حتی بیشتر کمک بگیرید. بعد از مدتی میتونید از تعداد پرههای زوج هم برای زیباتر شدن کارتون استفاده کنید.
اول از همه، یک گل بزرگ رو در وسط پارچه رسم میکنیم.

دو سوزن آماده میکنم؛ یکی را با رنگ اصلی گل و دیگری را با رنگ مرکز گل نخ میکنم. من این روش را فقط برای این به کار میبرم که کمی سریعتر کارم را پیش ببرم.




با یک سوزن که نخ کردهاید، روی پارچه شروع به دوختن کنید و اول گل وسط کار را کامل نمایید. بعد، سوزن را از قسمتی که میله چرخ تمام میشود، وارد پارچه کنید و بیرون بکشید. این میله، اولین میله چرخ شما خواهد بود.
به ترتیب و روش دلخواه خودتان، دور هر چرخ را ادامه دهید و هر میله را بدوزید. بعد از اتمام هر میله، نخ را از وسط گل به پشت کار برگردانید.
هر بار که به مرکز کار برمیگردید، اگر نخهای اضافی در پشت کار جمع شوند، ظاهر زیبای گل از بین میرود و جلوهی کارتان خراب میشود. پس سعی کنید نخ را طوری هدایت کنید که در پشت کار شلوغ به نظر نرسد.

وقتی این کار را انجام میدهید، سطح رویی و پشت پارچه باید به این شکل دیده شود.

حالا نوبت به نخ زرد رنگ میرسد که در وسط چرخ قرار دارد. این نخ را به تمام جهتها بکشید. در پایان، دوباره به سمت خود چرخ برمیگردد و از زیر هر میله به شکل وارونه عبور میکند.




حالا کار تاب دادن نخ را شروع میکنیم. از هر نقطهای که راحت هستید آغاز کنید و سوزن را به دور میلهها، در جهت حرکت عقربههای ساعت، حرکت دهید و نخ را در همین جهت بکشید. اگر مشاهده کردید که نخ زرد رنگ در وسط کار در حال پیچیده شدن است، باید قسمت آزاد نخ را نگه دارید تا با بخشی که قبلاً دور میلههای چرخ تابیده شده، قاطی نشود. همچنین، میله چرخ به نقطهای وصل شده که کمی شل است.
من خودم فقط یک میله را در هر مرحله تاب میدهم و نخ را میکشم، سپس به میله بعدی میروم. این روش باعث میشود نخ بیش از حد تحت فشار قرار نگیرد و سالم بماند.
وقتی دارید نخ را تاب میدهید، حتماً آن را محکم بکشید. باید حلقههای توریشکل را در مرکز کار فشرده کنید تا نخ رنگی چرخ کاملاً پوشانده شود و رنگ صورتی زیرین دیده نشود. در عکس آخر بالا، هنوز بخشهایی از نخ صورتی مشخص است. این حالت معمولاً وقتی پیش میآید که چرخ شما هفت میله یا بیشتر داشته باشد. اگر چنین اتفاقی افتاد، در ادامه روش پوشاندن آن را توضیح میدهم.


کار بافتنی را در جهت حرکت عقربههای ساعت متوقف کنید. این بار، از یک سمت مرکز شروع کرده و به سمت مقابل بروید و نخ را روی بخش میانی گل قرار دهید. به طور معمول، میتوانید تمام قسمتهای صورتی رنگ را با دوختهای جفتی بپوشانید. هنگامی که از ظاهر بخش مرکزی راضی شدید، سوزن را به پشت پارچه برده و نخ زرد را محکم گره بزنید.

برای این کار، باید هم از جلو و هم از پشت، قسمت میانی به طور کامل انجام شده باشد.


حالا سوزن را که نخ داخلش کردهاید، نزدیک مرکز پارچه قرار دهید و آن را به آرامی وارد پارچه کنید. دقت کنید که وقتی سوزن را از پشت پارچه بیرون میآورید، به هیچکدام از بخیههای قبلی گیر نکند.




فقط در قسمت وسط این کار را انجام میدهیم. نخ را به صورت موجدار و منحنی، روی و زیر میلهها حرکت دهید و در جهت حرکت عقربههای ساعت پیش بروید. اگر سوزن را دور میله و نه از زیر آن چرخاندید، سوزن را بردارید و دوباره شروع کنید. باید در قسمت زیرین میلهها، کارتان تمیز و مرتب باشد.


اگر کار گلدوزی را با یک تکه نخ شروع کردهاید، سوزن را به پشت کار فشار دهید و نخ را گره بزنید. سپس یک تازه نخ دیگر به سوزن بیندازید و نوک سوزن را روبروی پارچه و درست کنار جای گره قرار دهید، همانطور که در تصویر بالا مشاهده میکنید.


هنگام دوخت، بافت موجدار نخ را حفظ کنید تا به انتهای میلۀها برسید. فقط بخش کوچکی از میلۀها زیر گل باقی میماند. حالا میتوانید این قسمت را با چند کوک کوچک و ظریف بپوشانید.




سوزن را نزدیک لبه بیرونی گل، روی پارچه قرار دهید و یک کوک بزرگ بزنید. نوک سوزن باید با زاویه و در زیر لبه گل باشد. سپس نخ را به آرامی بکشید و در عین حال، با انگشت خود قسمت پایین آن را روی پارچه نگه دارید.
به همین روش، کوکهای بزرگ را پشت سر هم در کنار هم و در امتداد لبه بیرونی گل ادامه دهید، طوری که هر کوک کمی روی کوک قبلی را بپوشاند. این کار را تا پایان دوخت تمام قسمتهای طرح ادامه دهید. در انتها، نخ را به پشت کار برده و محکم گره بزنید.


در نهایت، گل باید به این شکل در بیاید. توجه کنید که چطور ساقهها پوشانده شدهاند و در قسمت بیرونی گل، در پشت کار، بخیههای کوچک و ظریفی دیده میشوند.


ابتدا باید کار گلها را تمام کنید و بعد سراغ بقیه مراحل بروید. فقط حواستان باشد وقتی نخ را تاب میدهید، مراقب باشید به گلهای دیگر برخورد نکنید. خودشان به اندازه کافی کار را به هم میریزند.
دوخت گندمی بسته

حالا روش دوخت برگ با کوک گندمی بسته را یاد گرفتیم. به نظر من، این روش بهترین راه برای درست کردن برگهاست چون حالتی برجسته و زیبا به آنها میدهد. انجام دادنش هم بسیار راحت است. من این روش را با عکس هم نشان دادهام.
اول، یک سوزن بردارید و نخ مورد نظرتان را داخلش کنید، سپس سر نخ را گره بزنید. نوک سوزن را از پشت پارچه، دقیقاً در جایی که انتهای برگ قرار دارد، بیرون بیاورید. بعد، یک کوک کوچک در وسط طرح برگ، تقریباً به اندازه ۱۰ سانتیمتر، بدوزید. حالا سوزن را به سمت راست کار ببرید و در مرکز خطوط الگوی برگ، کوک بعدی را بزنید.
برای ادامه، سوزن را از پشت پارچه و در راستای خط وسط برگ، به اندازه همان کوک اولیه، جابهجا کنید. این کوک را زیاد سفت نکنید. در عوض، سوزن را دوباره از پشت کار، درست در انتهای کوک وسطی، به روی پارچه برگردانید.





حالا نخ را با قدرت بکشید. وقتی این کار را انجام دهید، حلقهای که در انتهای نخ ایجاد شده، بخیههای دو طرف را به خوبی در کنار هم نگه میدارد. در پایان، یک بخیه کوچک و محکم در انتهای کار بزنید، دقیقاً مانند چیزی که در تصویر آخر مشاهده میکنید.






این مراحل را آنقدر انجام دهید تا کوکهای تازه ایجاد شوند. ابتدا قسمت راست، سپس قسمت چپ و در پایان بخش میانی را محکم کنید تا با یک کوک محکم و دقیق، کار به پایان برسد.


میتوانید کوکهای سمت راست و پایین را یکباره و با هم بزنید، اگر دوست دارید. فقط مطمئن شوید که حلقهای که با سوزن ایجاد میکنید، با یک کوک محکم بسته شود.
وقتی کار نخ تمام شد، کافی است کوک زدن را فقط در انتهای یکی از حلقهها ادامه دهید. برای اینکه کارتان محکم شود، از کوکهای ریز و فشرده استفاده کنید. سپس نخ را پشت کار گره بزنید و دوباره به حالت عادی، از سمت راست، کوک زدن را به آرامی ادامه دهید.

وقتی به انتهای برگ میرسید، دوست دارید که انتهای آن را پرتر نشان دهید. به همین دلیل، نقطهای که برگ به ساقه وصل میشود، در مقایسه با گل، بیشتر به چشم میآید.


برای حفظ ظرافت و زیبایی دوخت گندمی در کنار گلها، استفاده از روش مستقیم و ساده، بهترین راه برای اضافه کردن کوک به برگهاست.

در این قسمت، به نظر میرسد کاری که روی گلها انجام دادهاید، شبیه به کوکزدن باشد. همانطور که مشاهده میکنید، من فقط از دو رنگ استفاده کردم تا کمی حس عمق و برجستگی به اثر اضافه کنم.

در این قسمت، پشت کار را مشاهده میکنید.
به برگ سبز سمت راست دقت کنید. ممکن است در بعضی قسمتها، کوکها به اندازه کافی محکم نباشند و باعث شده باشند برگ کمی کج شود. به همین دلیل، من برای اطمینان از ثابت ماندن کار، انتهای نخ را با کمی چسب مایع ثابت میکنم. بهتر است فقط قسمتهای لازم چسب زده شود تا از استفاده بیش از حد چسب خودداری شود. قسمتهایی که از قبل محکم هستند، نیازی به چسب ندارند.
ادامه مطلب: آموزش دوخت گل ساده با دست روی پارچه
گندمی باز برای رگبرگ های رز عنکبوتی

حالا میخواهیم از دوخت گندمیِ باز استفاده کنیم تا چند رگبرگ را سریع درست کنیم. این دوخت خیلی شبیه به دوخت گندمیِ بسته است، با این تفاوت که ابتدا و انتهای کوکها دقیقاً در یک راستا و مقابل هم قرار نمیگیرند. حالا عکسها را به شما نشان میدهم:

ابتدا باید یک تکه نخ به طول تقریباً ۲۶ تا ۳۸ سانتیمتر بردارید و آن را از سوراخ سوزن رد کنید.


ابتدا، کوکی را در انتهای خط اصلی بزنید تا اولین شاخهها شکل بگیرد. سپس سوزن را از قسمت بالا و سمت راست این شاخهها خارج کنید و بعد آن را به سمت چپ کار در بخش بالا هدایت کنید.


حالا سوزن را پشت کار و به انتهای اولین دُخت خود برگردانید. مطمئن شوید که سوزن شما داخل حلقهای که بین دو شاخه از نخ ایجاد شده، قرار گرفته است. سپس نخ را در این جهت بکشید و با انجام یک دُخت مستقیم دیگر، کار دوختتان را به پایان برسانید.

در این نوشته، هر گام از فرآیند کار به طور کامل و واضح توضیح داده شده است.


سوزن را روی پارچه و در قسمت بالای شاخه سمت راست قرار بده و آن را به سمت پایین، بالای شاخه سمت چپ، هدایت کن.
حالا سوزن را از پشت کار و از زیر اولین دوزی که زدی بیرون بیاور. مطمئن شو که سوزن از داخل حلقه عبور کند تا شاخهها به خوبی تشکیل شوند. بعد نخ را بکش و با زدن یک کوک ساده و مستقیم دیگر، آن حلقه را محکم کن. در این مرحله میتوانی ببینی که هر بخش چطور به تدریج شکل میگیرد.
وقتی به انتهای رگبرگها رسیدی، دقت کن که آخرین کوک با بقیه قسمتهای دوختهشده هماهنگ و مرتبط باشد.


بین هر خط برگ را گره بزنید و این کار را به صورت پیوسته در اطراف بخشی که در حال گلدوزی آن هستید، ادامه دهید. در نهایت، این همان شکلی است که کار گلدوزی شما پس از پایان باید داشته باشد.
ساقه دوزی گل رز عنکبوتی

حالا میخواهیم یک سری رگبرگ جدید را با کمک دوخت ساقهدوزی شروع کنیم. ابتدا با این روش، خطوط اصلی رگبرگها را میدوزیم و بعد در مرحلهی بعدی، خود برگها را به آن اضافه میکنیم.

سوزن را با نخی که طول آن حدود ۳۰ تا ۴۵ سانتیمتر باشد، عبور دهید.



از همان لبهای که گلدوزی اصلی شروع شده، کار را آغاز کنید و یک کوک به اندازه ۱۰ سانت بزنید. سپس سوزن را روی پارچه، در جایی که میخواهید کوک بعدی را بزنید، قرار دهید. برای مرحله اول، آن را به سمت چپ یا راست هدایت کنید و بعد، در قسمت میانی با کمی تمایل به راست، کوک بعدی را ایجاد کنید. این روند را ادامه دهید و هر بار، کوک جدید را در امتداد مسیر کوک قبلی بزنید.


حالا قسمت جلوی کار و پشت آن را مشاهده میکنید. در این مرحله، چند برگ به این رگبرگها اضافه میکنیم.
دوخت زنجیره ناپیوسته یا گلبرگ در گلدوزی گل رز عنکبوتی



با اینکه اسم این روش دوخت، «دوخت گلبرگی» است، ولی من خیلی کم از آن برای دوختن گلها استفاده میکنم. معمولاً از این روش برای دوختن برگها، مخصوصاً روی رگبرگها، استفاده میکنم.
حالا بیایید با هم نگاه کنیم و این روش دوخت را به ترتیب و با کمک عکسها یاد بگیریم. من برای این کار از همان رنگ نخ گلدوزیِ دوخت ساقهدوزی استفاده کردم، اما شما کاملاً آزاد هستید که برای برگها هر رنگ دیگری که دوست دارید را انتخاب کنید.

انتهای نخ را به صورت یک حلقه دور نوک سوزن بیاورید و سپس آن را به آرامی بکشید. خواهید دید که کمکم گره در حال تشکیل شدن است.


سوزن را از پشت پارچه و از سمت راست کار، درست در نقطه پایان دوخت قبلی بیرون بیاورید. سپس سوزن را که دو لا نخ شده است، به قسمت بالایی برگ هدایت کنید؛ جایی که نوک سوزن باید دقیقاً در انتهای تیزی برگ قرار گیرد.
به آرامی نخ را بکشید تا یک حلقه کوچک و ظاهر زیبا ایجاد شود. در این مرحله، مانند روش دوخت گندمی، کار را محکم میکنیم. در ادامه، یک کوک کوچک روی حلقه و در سمت مقابل آن بزنید تا فرم مورد نظر ثابت بماند.

وقتی کار دوختن گلبرگها تمام شد، باید نتیجهی کار دقیقاً شبیه این باشد. سپس به سراغ بخش بعدی بروید و برگها را هم به همین روش بدوزید.

وقتی که بین دستههای برگ روی رگبرگها حرکت میکنید، برای عبور نخ و انجام دوخت دقیقتر، از حرکت موجدار استفاده کنید. در این قسمت، روش دوخت ساقه و گلبرگ در کنار هم نمایش داده شده است.
حالا کمکم به پایان کار نزدیک میشویم. آخرین نکتۀ مهمی که باید یاد بگیرید، گره فرانسوی است.
آموزش مرتبط: گلدوزی ساده روی لباس
آموزش گل رز با گره فرانسوی

نمونه گلتان تقریباً آماده است. حالا میخواهیم فضاهای خالی اطراف گلها را با گرههای فرانسوی پر کنیم. این کار، زیبایی کار دستیتان را بیشتر میکند.
یک نکته اساسی هنگام استفاده از این گره، این است که مطمئن شوید پارچه به خوبی روی کارگاه محکم شده است. اگر پارچه شل باشد، گره کشیده میشود و هم گره و هم پارچه کج میشوند و ادامه کار برایتان سخت خواهد شد.
همچنین میتوانید نخ را یک، دو یا حتی سه بار دور سوزن بپیچید. تعداد دقیق آن مهم نیست و نباید خودتان را محدود کنید. هر چقدر نخ بیشتری بپیچانید، گرهتان بزرگتر میشود. من خودم گرههای کوچک و ظریف میپسندم، بنابراین نخ را خیلی دور سوزن نمیپیچم.


سوزن را روی پارچه و در سمت راست طرح گلها قرار دهید و نخ را به آرامی بیرون بکشید. سپس نخ را دور سوزن یک حلقه بزنید. برای محکم ماندن حلقه، قسمت آزاد نخ را با انگشت نگه دارید.
حالا سوزن را از پشت پارچه و کمی متمایل به راست بیرون بکشید. همزمان قسمت آزاد نخ را محکم نگه دارید و سوزن را به آرامی از پارچه خارج کنید. اگر احساس کردید سوزن به راحتی حرکت نمیکند، ممکن است نخ در پشت کار گره خورده باشد یا چیزی مانع آن شده باشد. در این حالت پشت کار را بررسی کنید و دوباره امتحان کنید.


وقتی سوزن را از پارچه بیرون میآورید، معمولاً میتوانید انتهای نخ را در دست نگه دارید. (بیشتر افراد ترجیح میدهند همیشه انتهای نخ را در دستشان بگیرند.)
سپس نخ را به آرامی بکشید و در انتهای کار، با یک کوک کوچک و ظریف، دوخت را تمام کنید.

به همین ترتیب، کار در اطراف گلها را ادامه دهید و قسمتهای خالی میان گلها و پسزمینه را کامل پر کنید.


وقتی این کار را انجام میدهید، ممکن است قسمت پشت کار کمی نامرتب به نظر برسد، اما این موضوع کاملاً طبیعی است و جای نگرانی ندارد. لازم نیست زیاد در مورد نخهای اضافی نگران باشید، چون آنها زیر برگها و گلها پنهان میشوند.
نمونه کامل شده رز عنکبوتی
در تصویر زیر میتوانید نمونهی کامل و آمادهی گل رز عنکبوتی را مشاهده کنید:

در دورهای که برای آموزش گلدوزی با دست از پایه و به صورت کامل آماده کردهام، تمام نکات و روشهای مهم این هنر را به شما یاد میدهم.
علاوه بر این، برای تهیه لوازم و وسایل مورد نیاز گلدوزی و شمارهدوزی میتوانید به وبسایت آیلین وب مراجعه کنید و همه چیز را با قیمت ویژه خریداری نمایید.

