خلاصه داستان:
این فیلم روایتگر زنانی است که در سال ۱۳۵۹، همزمان با عملیات آزادسازی خرمشهر، در برابر نیروهای عراقی ایستادگی کردند و…
کارگردان:
منیر قیدی که پیش از این فیلم «ویلاییها» را در سبک دفاع مقدس ساخته بود و با استقبال خوبی از سوی مردم روبهرو شده بود. «دسته دختران» دومین تجربه کارگردانی او به شمار میرود.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه نقد و بررسی فیلم افسانه تومیریس ( The Legend of Tomiris ).
نقد فیلم «دسته دختران»:
در طول سالهای گذشته، فیلمهای زیادی درباره جنگ ایران و عراق تولید شده که بخش مهمی از آنها به آزادسازی خرمشهر پرداختهاند. «دسته دختران» هم با محوریت پایداری مردم خرمشهر در روزهای سخت آغاز جنگ ساخته شده و ماجرای زنانی را بیان میکند که همراه مردان در صحنه نبرد حاضر شدند. این فکر اولیه، بسیار ارزشمند است چون در سینمای دفاع مقدس کمتر به نقش زنان در جنگ توجه شده است. اما متأسفانه این ایده خوب، با فیلمنامهای بسیار ضعیف و اجرایی ناموفق، به اثری کماثر تبدیل شده که نمیتواند احساس و فکر مخاطب را برانگیزد.
اگر به این موضوع علاقه دارید، نقد و بررسی فیلم «تی تی» را از دست ندهید.
یکی از پایههای مهم ساختن فیلم درباره جنگ، خلق شخصیتهای باورپذیر و قهرمان در روایت است. حتی اگر این نظر را در نظر نگیریم که در جنگ ایران و عراق، همه مردم قهرمان بودند و لازم نباشد مانند سینمای غرب به قهرمانسازی پرداخت، باز هم نمیتوان انکار کرد که بیننده برای همراهی با فیلم، نیاز دارد شخصیتها، حرکات و درگیریهای داستانی را ببیند تا بتواند با قصه ارتباط برقرار کند. متأسفانه در «دسته دختران» چنین اتفاقی نمیافتد و ما با زنانی روبهرو میشویم که هیچ کدام شناخته شده نیستند و تماشاگر تا آخر فیلم هم چیزی درباره گذشته، دلایل حضور و پایداری آنان در جنگ نمیفهمد.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در نقد و بررسی فیلم تمساح خونی پیدا کنید.
توصیه میکنیم حتماً مقاله نقد و بررسی فیلم روزهای نارنجی را مطالعه کنید.
رهبر گروه که نیکی کریمی آن را بازی میکند، در جنگ فرزندانش را از دست داده و حالا میخواهد با رفتن به خط مقدم، خود را آرام کند یا تنبیه. بقیه شخصیتهای داستان هم هر کدام داستان کوتاهی از زندگی خود دارند، اما فیلم تلاشی برای عمق بخشیدن به آنها نمیکند. به همین دلیل، همراهی آنها و هدف مشترکشان برای بیننده چندان مهم به نظر نمیرسد؛ چون از ابتدا شخصیتی در دل داستان شکل نگرفته تا مخاطب به آن وابسته شود یا نگران پایان کارشان باشد. کارگردان در «دسته دختران» به جای پرداختن به شخصیتها، از الگوهای تکراری سینمای دفاع مقدس که مربوط به چهل سال پیش است استفاده میکند و سعی دارد با نشان دادن صحنههای آهسته و تصویر شهدا، احساسات تماشاگر را تحریک کند؛ روشی که به نظر میرسد برای سینمای امروز و مخاطب جدید، دیگر آن تأثیر گذشته را ندارد.
علاوه بر ضعف فیلمنامه در نمایش نقش زنان در جنگ، «دسته دختران» در بخشهای فنی هم مشکلات زیادی دارد. فیلم به شکل غیرمعمولی بر نماهای نزدیک و فیلمبرداری با دوربین روی دست تکیه دارد که باعث میشود تصاویر، حال و هوای یک اثر تلویزیونی داشته باشد نه سینمایی. جنگ در این فیلم، جز در چند مورد محدود، فقط در پسزمینه داستان نشان داده میشود. این روش هرچند به خودی خود اشکالی ندارد، اما وقتی کارگردان میخواهد واقعیت سخت جنگ و کشتهشدگان را به تصویر بکشد، دچار تضاد میشود. قسمتهای فرعی داستان هم کاملاً نامفهوم است، مثلاً رفتار همسر یکی از شخصیتهای زن که در ابتدا مانند یک آدم زورگیر است، اما در پایان به فردی فداکار تبدیل میشود، بدون هیچ دلیل روشنی!
به غیر از ضعفهای داستان، فیلم «دسته دختران» در بخش بازیگران هم با مشکل بزرگی روبهرو است. انتخاب بازیگران برای نقشها به نظر مناسب نبوده و نتیجه کار تقریباً ضعیف است. نیکی کریمی که نقش اصلی را بازی میکند، احتمالاً یکی از weakest performances کارنامه هنری خود را در این فیلم ارائه داده است. در بخشهایی از فیلم، او سعی میکند با لهجه جنوبی حرف بزند، اما پس از چند ثانیه دوباره به لهجه معمول فارسی برمیگردد و این ناهماهنگی تا پایان فیلم ادامه دارد. دیگر بازیگران فیلم مانند فرشته حسینی و پانتهآ پناهی هم وضعیت چندان بهتری ندارند و نبود شخصیتپردازی قوی و عدم شباهت آنها به مردم بومی، از کیفیت بازیها کاسته است.
برای گسترش دانش خود، به مقاله نقد و بررسی فیلم آسمان غرب سر بزنید.
برای گسترش دانش خود، به مقاله نقد و بررسی فصل اول سریال The Last of Us سر بزنید.
«دسته دختران» هیچ ویژگی خاصی ندارد که بتواند نگاه تماشاگر امروزی را به موضوع دفاع مقدس جلب کند. ساختن یک فیلم جنگی به خودی خود اتفاق تازهای در سینما ایجاد نمیکند. توجه به تکنیک، داستان خوب و در نظر گرفتن سلیقه تماشاگر امروز است که میتواند موفقیت یک فیلم را قطعی کند. سه عاملی که «دسته دختران» به هیچکدام از آنها توجه نکرده و در نهایت فیلمی ساخته که حتی با استانداردهای فیلمهای دفاع مقدس در دهه شصت هم اثر برجستهای محسوب نمیشود؛ چه برسد به مخاطب امروز که خاطرهای از جنگ ندارد و تنها راه ارتباط او با آن دوران، فیلمهایی مانند «دسته دختران» است که متأسفانه اثری ضعیف و به سرعت فراموششدنی است.
امتیاز: ۳ از ۱۰
منتقد: میثم کریمی
برای گسترش دانش خود، مقاله نقد و بررسی سریال ریچد ( Ratched ) را مطالعه کنید.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب نقد و بررسی فیلم آریاشهر دو نفر را بخوانید.
برای گسترش دانش خود، به مقاله نقد و بررسی فیلم Weapons (سلاح) سر بزنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً نقد و بررسی فیلم مردی به نام اوتو (A Man Called Otto) را بخوانید.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در نقد و بررسی فیلم آبی روشن پیدا کنید.
