در این نوشته، قصد داریم روشهای مختلف دوخت گلدوزی را همراه با تصویر آموزش دهیم. خوب است بدانید که روش دوخت در گلدوزی دستی، با گلدوزی که با چرخ خیاطی یا به صورت ماشینی انجام میشود، تفاوت دارد. پس اگر میخواهید گلدوزی را آغاز کنید، این مطلب میتواند راهنمای خوبی برای شما باشد. در بخشهای بعدی، به سراغ آموزش دوختهای ساده و اصلی که برای شروع لازم دارید، خواهیم رفت.
آموزش دوخت های پایه و ساده
برای یادگیری هنر گلدوزی، ابتدا باید این دوختهای پایه را بلد باشید و روی یک پارچه مناسب تمرین کنید. در ادامه، هر کدام را به همراه تصویر به شما آموزش میدهیم.
دوخت ساده شلال، یکی از پایهایترین روشها در گلدوزی است. برای شروع، سوزن را از پشت پارچه بیرون بیاورید. سپس حدود نیم سانتیمتر جلوتر، سوزن را به داخل پارچه فرو ببرید. بعد دوباره سوزن را از نیم سانتیمتر آن طرفتر، از پشت پارچه بیرون بیاورید. این کار را پشت سر هم و تا انتهای خط ادامه دهید.
با تمرین این دوخت، کمکم میتوانید اندازه کوکها را منظم و یکدست کنید تا کارتان تمیزتر به نظر برسد. اگر نمیدانید چه نوع پارچهای برای گلدوزی و شمارهدوزی مناسب است، پیشنهاد میکنیم مقاله «پارچه مناسب شمارهدوزی» را نیز مطالعه کنید.
در روش استاندارد این دوخت، میتوانید کوکها را یکی از رو و یکی از زیر بزنید، یا این که سوزن را چندبار پشت سر هم داخل پارچه فرو ببرید و بعد بیرون بکشید تا چند کوک یکجا ایجاد شود. اگر تازه کار هستید، بهتر است کوکها را تکتک و با حوصله بزنید تا فاصلهها دقیق و منظم شود.
دوخت بخیه | Backstitch
این روش دوخت، یکی از پایهایترین و پرکاربردترین دوختها در گلدوزی به شمار میرود. برای شروع، سوزن را از پشت پارچه بیرون بیاورید و مطابق با الگوی مورد نظر، یک کوک به جلو بزنید و دوباره سوزن را به پشت پارچه برگردانید.
سپس، سوزن را از محلی که تقریباً به اندازهی همان کوک اول فاصله دارد، دوباره به روی کار بیاورید و این بار آن را دقیقاً در نقطهای که کوک قبلی تمام شده بود، وارد پارچه کنید.
با تکرار این روش، یک خط دوخت پیوسته و منظم ایجاد میشود که بین کوکها فاصلهای دیده نمیشود و نتیجهای یکدست و مرتب خواهد داشت.
دوخت ساقه دوزی | Stem stitch
برای پر کردن ساقههای گل از این روش دوخت استفاده میشود. ابتدا سوزن را از پشت کار بیرون بیاورید و یک کوک به اندازهی مناسب و هماهنگ با طرح بزنید. قبل از آنکه نخ را کاملاً بکشید، سوزن را از میان همان کوک، روی خط دوخت، بیرون آورید. سپس نخ را کاملاً بکشید تا کوک روی پارچه قرار گیرد. این روش را تا پایان خط ادامه دهید و در انتها نخ را در پشت کار گره بزنید.
دوخت میانه | Split stitch
این روش دوخت، یک نوع کوک منظم و پیوسته است که برای کار روی شکلهای مختلف مانند خطوط نوشته، ساقه گلها، حاشیهها و موارد مشابه بسیار مناسب است.
کار را اینگونه شروع کنید: اول سوزن را از پشت کار بیرون بیاورید و یک کوک رو به جلو بزنید. سپس، از وسط نخهای همان کوکی که ایجاد کردید، سوزن را دوباره بیرون آورید و یک کوک دیگر به همان اندازه قبلی بزنید. این کار را پشت سر هم تکرار کنید تا خط دوخت به پایان برسد.
در نهایت، این دوخت شکلی شبیه به یک زنجیر خواهد داشت. البته باید توجه داشت که دوخت زنجیرهای در گلدوزی، روش مخصوص به خود را دارد که بعداً درباره آن توضیح داده خواهد شد.
دوخت زنجیره | Chain stitch
زنجیرهدوزی یکی از زیباترین و پرکاربردترین روشهای دوخت در گلدوزی است. اگر میخواهید وسایل گلدوزی و سوزن مخصوص این کار را تهیه کنید، میتوانید به وبسایت آیلین وب سر بزنید.
برای شروع این دوخت، اول سوزن را از پشت پارچه وارد کنید و دوباره آن را دقیقاً از همان نقطه به داخل پارچه برگردانید. قبل از این که نخ را کاملاً بکشید، یک حلقه روی پارچه باقی بگذارید. سپس سوزن را حدود نیم سانتیمتر جلوتر، روی خطی که در نظر گرفتهاید، از پارچه بیرون بیاورید و آن را از وسط حلقه رد کنید. بعد نخ را به آرامی بکشید.
اگر میخواهید یک زنجیرهٔ پیوسته ایجاد کنید، این مراحل را تا انتهای خطی که مشخص کردهاید ادامه دهید. برای این کار، هر بار سوزن را از همان نقطهای که بیرون آوردهاید، دوباره به داخل پارچه فرو کنید و قبل از محکم کشیدن نخ، حلقهای تشکیل دهید. سپس سوزن را نیم سانتیمتر جلوتر بیرون بیاورید و از داخل آن حلقه عبور دهید.
دوخت زنجیره تک حلقه | Single chain stitch
زنجیره تک حلقه هم دقیقاً مانند زنجیره ردیفی دوخته میشود، با این تفاوت که بعد از دوختن اولین حلقه، به جای اینکه حلقه بعدی را شروع کنیم، سوزن را از بالای قوس کوچکی که روی پارچه تشکیل شده، عبور میدهیم و آن را محکم میکنیم که به این کار بست زدن میگویند.
دوخت گره فرانسوی | French knot
گره فرانسوی یک نوع کوک تزئینی و زیبا در گلدوزی است که بیشتر برای وسط گلها به کار میرود.
برای دوخت این گره، ابتدا سوزن را از پارچه بیرون بیاورید و نخ را چند بار دور نوک سوزن بپیچید. بعد، با انگشت خود نخهای پیچیده شده را نگه دارید و سوزن را در فاصلهای نزدیک به همان نقطه اول، به داخل پارچه برگردانید.
تعداد دورهایی که نخ را به دور سوزن میپیچید، اندازه گره را مشخص میکند؛ هر چقدر بیشتر بپیچید، گره بزرگتر خواهد شد. با ادامه این روش میتوانید کار گلدوزی خود را تکمیل کنید.
دوخت پَرواز (دوخت سرخس یا پا کلاغی) | Fly stitch
برای انجام این دوخت، لازم است چند نقطه را روی پارچه مشخص کنید. بهتر است این علامتها در یک خط صاف و با فاصلههای یکسان از هم باشند.
طبق تصویر، ابتدا سوزن را از نقطه A بیرون بیاورید، سپس آن را به نقطه B فرو ببرید و از نقطه C خارج کنید. مطمئن شوید که نخ از داخل حلقهای که تشکیل شده عبور کند و بعد آن را به آرامی به سمت پایین بکشید.
اگر میخواهید دوخت سرخس را به صورت خطی و پشت سر هم ادامه دهید، یک کوک بلند ایجاد کنید و همین مراحل را تا انتهای کار تکرار کنید. در غیر این صورت، مانند تصویر، با یک بست، دوخت را تمام کنید.
دوخت پَر | Feather stitch
سوزن را از پشت پارچه بیرون بیاورید. سپس، سوزن را به اندازهی طول بخیه، در سمت راست نقطهای که کار را شروع کردهاید، وارد پارچه کنید. نوک سوزن را کمی پایینتر از فاصلهی بین این دو نقطه، از پارچه خارج کرده و از میان حلقهای که ایجاد شده رد کنید. بعد حلقه را به آرامی بکشید تا محکم شود. به این ترتیب، اولین بخیه شما کامل میشود.
حالا باید تصمیم بگیرید بخیه بعدی را به کدام سمت ببرید؛ راست یا چپ. سوزن را دوباره به اندازهی طول بخیه، در سمت انتخاب شده وارد پارچه کنید و همان مراحل قبل را تکرار کنید. اکنون بخیه دوم نیز انجام شده است.
به همین روش ادامه دهید. میتوانید به ترتیب، یک بخیه به چپ، بعدی به راست و بعدی دوباره به چپ بزنید. اگر میخواهید طرح متفاوتی داشته باشید، میتوانید دو بخیه پشت سر هم در سمت راست و سپس دو بخیه در سمت چپ کار کنید.
وقتی به انتهای ردیف رسیدید و خواستید کار را تمام کنید، برای آخرین بخیه، یک گره کوچک روی حلقه بزنید و آن را محکم کنید.
اگر برای گلدوزی به وسایل نیاز دارید، میتوانید به وبسایت آیلین وب مراجعه کنید.
دوخت دندان موشی | Blanket stitch
با بخیه دندان موشی میتوانید یک حاشیه تزئینی زیبا درست کنید. همچنین از این روش برای دوختهای سطحی روی پارچه هم میتوان استفاده کرد.
برای شروع، سوزن را از پشت پارچه و از لبه کار، بیرون بیاورید. سپس سوزن را دور لبه پارچه بپیچید و از همان نقطه اول که کار را شروع کردید، دوباره به پشت پارچه برگردانید. با این کار یک حلقه دور لبه ایجاد میشود.
حالا سوزن را از داخل همین حلقهای که تازه درست کردید، عبور دهید. این کار باعث میشود نخ شما در جای خود ثابت بماند و آماده شوید تا اولین بخیه را بزنید.
سوزن را از لبه پارچه، درست از کنار نقطه شروع، دوباره بیرون بیاورید. سپس سوزن را به سمت جلو ببرید و از داخل حلقهای که ایجاد شده، عبور دهید. حالا نخ را آرام بکشید تا بخیه محکم شود.
برای ادامه کار و دوختن بخیههای بعدی، همین مراحل را پشت سر هم تکرار کنید.
توپردوزی به روشی از دوخت گفته میشود که در آن، بخیههای کنار هم قرار میگیرند و سطحی یکدست را پر میکنند. از این روش برای پر کردن قسمتهایی مانند برگها، گلبرگها، نوشتهها و هر قسمتی که بخواهید به صورت کامل پر شود، استفاده میگردد.
در توپردوزی، میتوانید جهت دوختها را به دلخواه خود انتخاب کنید: به صورت افقی، عمودی یا حتی اریب. این موضوع کاملاً به طرح و سلیقه شما بستگی دارد. روش کار به این صورت است که سوزن را از سمت راست وارد پارچه کرده و از قسمت چپ خارج میکنید.
بهتر است همیشه کار دوخت را از مرکز طرح یا از پهنترین بخش آن شروع کنید و به تدریج به سمت لبهها یا بخشهای باریکتر بروید. همچنین استفاده از پارچه مناسب برای این نوع دوخت بسیار مهم است.
یک نکته کلیدی: از این روش دوخت برای سطوح بسیار بزرگ استفاده نکنید، زیرا ممکن است زیبایی و جلوه چندانی نداشته باشد. برای طرحهای بزرگ، بهتر است از دوخت شماره ۱۲ کمک بگیرید.
ابریشم دوزی (دوخت کوتاه و بلند) | Long and short stitch
دوخت بلند و کوتاه برای پوشاندن قسمتهای بزرگ به خوبی عمل میکند. همچنین میتوانید رنگهای مختلفی برای ردیفهای بلند و کوتاه انتخاب کنید تا یک اثر رنگآمیزی نرم و سایهدار ایجاد شود. اول، شکل مورد نظر خود را مشخص کنید. سپس ردیف اول دوخت را در امتداد لبههای آن شکل انجام دهید. در مرحله بعد، بین بخیههای قبلی، با ترکیب دوختهای کوتاه و بلند، فضاها را پر کنید. این کار را آنقدر ادامه دهید تا کل سطح به طور کامل پوشانده شود. از این روش دوخت میتوان برای گلدوزی روی گلبرگها، برگها و دیگر سطوح استفاده کرد. نکته مهم این است که این نوع دوخت، یک دوخت روکاری است و نتیجه نهایی آن بسیار شبیه به دوخت ماشینی میشود و به همین دلیل، از ارزش و زیبایی بالایی برخوردار است.
این دوختها، مهمترین و پراستفادهترین نوع دوختهای اولیه در گلدوزی هستند. امیدواریم از این راهنما استفاده کنید و مهارتهای خود را برای انجام کارهای حرفهای تقویت نمایید. شما میتوانید تمام وسایل مورد نیاز برای گلدوزی را به صورت آنلاین از فروشگاه اینترنتی **آیلین وب** تهیه کنید.
در این نوشته کوشش کردیم تا انواع دوخت گلدوزی را با کمک تصویر آموزش دهیم؛ با این حال باید به خاطر داشته باشید که یادگیری این دوختها یک فعالیت عملی است و آموزش آن به صورت تئوری دشوار خواهد بود. بنابراین به شما توصیه میکنیم برای یادگیری دقیقتر و عملی، در دورههای حضوری و آنلاین گلدوزی با دست که توسط **سایت آیلین وب** برگزار میشود، شرکت کنید.
برای دیدن و خرید وسایل گلدوزی و همچنین خرید پارچه شمارهدوزی با کیفیت خوب و قیمت مناسب، به **فروشگاه آیلین وب** سر بزنید.
من از دوستداران شدید وردپرس هستم که هدف خود را تولید محتوای آموزش وردپرس برای علاقه مندان به وردپرس قرار دادم و امیدوارم که سهم اندکی در موفقیت شما داشته باشم.
