چند سال پیش، یکی از نزدیکانم به من گفت که آرزو دارد یک میز قهوه با تکنیک معرق کاشی درست کند که طرحش از نقاشی معروف وینسنت ونگوگ به نام “شب پر ستاره” الهام گرفته شده باشد.
من هم برای تشویق و همراهی او، ساختن یک میز قهوه را برای کریسمس شروع کردم و قول دادم که به زودی با هم به فروشگاه کاشی برویم تا کاشیهای ریز و مناسب برای نقشاندازی روی میز را انتخاب کنیم.
اما به دلایل مختلف، ما هیچ وقت آن طرح معرق کاشی را اجرا نکردیم. در عوض، یک میز قهوه ساده داریم که همه از آن استفاده میکنیم، اما نه برای همان هدف اولیهای که در نظر داشتیم.
بارها به فکر معرقکاری روی میز افتادیم، اما هرگز دست به کار نشدیم.
بعدها همسرم نقشه کاشیها را طراحی کرد و دخترم هم کمک کرد تا آنها را خرد کرده و تکههای ریز برای معرقکاری آماده کند.
کار دشواری بود، اما جذاب و پر از همکاری خانوادگی. میخواستیم با این کار، محبت خود را به دوست و خانوادهاش نشان دهیم.
از این مسیر چیزهای زیادی یاد گرفتیم و در نهایت نتیجهای زیبا و تحسینبرانگیز به دست آمد.
حالا بیایید کار ساخت میز معرق کاشی را شروع کنیم.
گام 1 : الهام گرفتن
من آدمی نیستم که خیلی به هنر علاقه داشته باشم، ولی با این حال زیبایی نقاشیهای ونگوگ را درک میکنم. اسم این تابلوی زیبا «شب پرستاره» است. این نقاشی در واقع منظرهای شبانه از پنجره اتاق او در روستای سنت رِمی را نشان میدهد. ونگوگ روز بعد، تصویری را که در خاطرش مانده بود، روی بوم کشید. با وجود این، او در طول زندگیاش فقط توانست یکی از تابلوهایش را بفروشد. ما میدانستیم که میشل هم از طرفداران اوست و حتی چند تابلوی ونگوگ در خانهاش داشت. به علاوه، فکر میکنم اسم پسرش، وینسنت، هم بیدلیل و تصادفی نبوده است.
دوست من از آن آدمهایی است که خریدن هدیه برایش معمولاً سخت است. به همین خاطر فکر کردیم چه راهی بهتر از این که یک هدیه با معنا و خاص برایش تدارک ببینیم؛ هم زیبا باشد و هم به کارش بیاید.
گام 2 : جمع آوری مواد لازم
میزی که درست کردیم، ارتفاعش ۶۰ سانتیمتر و سطح آن ۴۶ در ۷۰ سانتیمتر بود. برای ساختن بدنه میز (بدون در نظر گرفتن بخش کاشیکاری) از مواد زیر استفاده کردیم:
– سه قطعه چوب مربعی شکل به ابعاد ۹۱.۵ در ۲۱.۶ سانتیمتر، که آنها را به دو تکه ۲۴ سانتی و دو تکه ۱۶.۷۵ سانتی برش دادیم.
– یک صفحه تخته چندلایه به ابعاد ۲۴ در ۱۸ اینچ
– سه تکه چوب کاج به ابعاد ۱.۹ در ۳ اینچ، که به ده قطعه ۲۴ اینچی و دو قطعه ۱۹.۵ اینچی تبدیل شدند.
– خمیر چوب
– ۳۶ عدد پیچ ۵ سانتیمتری
– ۱۸ عدد پیچ ۱ سانتیمتری
– چسب مخصوص چوب
– وارنیش (روغن یا لاک چوب)
– درزگیر و پرکننده لاتکس
برای بخش کاشیکاری نیز این مواد به کار رفت:
– کاشیها و تکههای مختلف معرق کاشی
– چسب کاشی آکریلیک (که به آرامی خشک میشد و زمان کافی برای کار کردن در اختیارمان میگذاشت)
– چسب رزینی سوپر گلیز (من سه بسته استفاده کردم، اما با مقدار کمتری هم میتوان این کار را انجام داد)
– مقداری تخته سهلا برای ایجاد قاب در لبههای کار
– یک حوله قدیمی که در حین کار از بین رفت!
– چند ظرف پلاستیکی که موقع کار با چسب رزینی خراب شدند
در ادامه، فهرست ابزارهایی که در این پروژه استفاده کردیم آورده شده (این لیست ممکن است کامل نباشد):
– دریل
– اره گردبر
– انواع چکش
– پیچگوشتی
– نوار چسب پوششی
– گیره
– سنباده برقی
– کاغذ سنباده
– کاردک
– قلمموی رنگآمیزی
– متر
– دستکش لاتکس
– چوب همزنی
– عینک ایمنی
– محافظ گوش
– ماسک تنفسی
– پودر بندکشی
شما میتوانید تمام لوازم مورد نیاز برای معرق کاشی را به صورت یکجا و با قیمت مناسب از فروشگاه هنری تهیه کنید.
گام 3 : ساخت پایه های میز
برای شروع، باید پایههای میز را درست کنیم.
هر پایه از دو تکه چوب به طول ۶۱ سانتیمتر تشکیل شده که به هم چسبانده و با پیچ محکم میشوند. لبههای پایهها را با کاغذ سنباده صاف میکنیم تا هرگونه زبری و ناهمواری از بین برود. سپس لایه بسیار نازکی از چسب چوب روی یکی از تختهها میزنیم – دقت کنید که چسب زیاد نباشد تا کار تمیز بماند. بعد، هر دو تکه چوب را برمیداریم و بین گیرههای میز کار قرار میدهیم.
هر پایه با سه پیچ ثابت میشود. ابتدا جای پیچها را علامتگذاری کردم: از هر لبه ۱/۲۷ سانتیمتر فاصله گذاشتم و یکی هم دقیقاً در وسط قرار دادم. هر پیچ ۸/۳ اینچ از لبهها فاصله داشت تا در مرکز چوب قرار بگیرد. سپس سوراخهایی ایجاد کردم که کمی از قطر پیچها کوچکتر بود. با گشاد کردن دهانه سوراخ، مطمئن شدم که سر پیچها بیرون نزند. در پایان، پیچها را بستم و پایهها را کنار هم قرار دادم.
گام 4 : ساختن قاب بالایی و اضافه کردن پایه ها
قاب بالایی باید یک صفحه چوبی به ابعاد ۶۱ در ۴۶ سانتیمتر باشد که دقیقاً در وسط پایهها قرار میگیرد. برای ساخت این صفحه، از دو تکه چوب به طول ۲۴ سانتیمتر و دو تکه چوب به طول ۱۹.۲ سانتیمتر استفاده شد. قبل از بستن قطعات با پیچ، مطمئن شوید که اندازهها با قاب اصلی کاملاً هماهنگ است.
در هر گوشه از قاب، یک پیچ برای ثابت نگه داشتن قطعات کافی است. لازم نیست تعداد پیچها را دقیق بشمارید، فقط قطعات را به درستی در یک راستا قرار دهید—بعد از اتمام کار، این پیچها دیگر دیده نخواهند شد.
پس از ساخت قاب، کمی چسب چوب در داخل پایهها بزنید و قاب را به آرامی در جای خود فشار دهید. برای اطمینان بیشتر، میتوانید از دو پیچ استفاده کنید، اما مراقب باشید که محل قرارگیری پیچها را به درستی انتخاب کنید تا پیچها به یکدیگر برخورد نکنند. این مراحل را برای هر چهار پایه تکرار کنید و سپس به مرحله بعدی بروید.
گام 5 : پرکردن سوراخ پیچ ها و سمباده کشی
بعد از اینکه تمام قطعات چوب به خوبی به هم وصل شد، نوبت به مرحله بعد میرسد. داخل هر سوراخ پیچ را با بتونه یا خمیر مخصوص چوب پر کنید. این کار باعث میشود سطح کار در پایان، صافتر و زیباتر به نظر برسد.
برای این کار، مقداری از پرکننده را داخل هر سوراخ بریزید. سپس با یک کاردک، از روی سوراخ بکشید تا پرکننده اضافی برداشته شود و سطح آن همسطح چوب شود. بیشتر پرکنندههای چوب بعد از چند ساعت کاملاً خشک میشوند. بعد از خشک شدن کامل، با یک کاغذ سنباده روی سطح کار بکشید تا هم پرکننده و هم چوب اطراف آن کاملاً صاف و یکدست شوند.
گام 6 : نصب ریل ها
تخته بالایی که با طرح معرق کاشی تزئین شده، باید روی ریلهایی که داخل قاب قرار میگیرند، نصب شود. این ریلها باید به اندازه کافی پایین باشند تا هم تخته و هم کاشیهای روی آن، کاملاً زیر لبه قاب قرار گیرند. اولین اشتباهی که من مرتکب شدم این بود که جای ریلها را به اندازه لازم پایین نساختم و در نتیجه مجبور شدم همه آنها را بیرون بیاورم و دوباره نصب کنم. بعد از آن، در تعیین جایگاه ریلها در قسمت پایین، زیادهروی کردم و آنها را بیش از حد پایین قرار دادم! نکته مهم این است که قبل از شروع کار، باید دقیق اندازهگیری کنید و مشخص کنید ریلها چقدر باید از لبهها پایینتر باشند تا در جای درست قرار گیرند.
هر ریل یک پایه مربع شکل به ابعاد ۴ سانتیمتر دارد. آنها را به اندازه طول مورد نیاز ببرید تا یک قاب کامل زیر تخته بالایی تشکیل شود. من برای هر پیچ، سوراخی به عمق ۱ سانتیمتر ایجاد کردم و سپس قبل از نصب ریلها، تمام پیچها را در جای خود روی تختهها قرار دادم. میدانستم که وقتی تخته بالایی را نصب کنم، باید پیچها را از سمت زیرین محکم کنم و نمیخواستم با جابجا گذاشتن جهت پیچها، نتیجه کار را خراب کنم.
گام 7 : رنگ لاکی
استفاده از لاک برای مبلمان چوبی، علاوه بر ایجاد رنگهای طبیعی و زیبا، یک پوشش محافظتی نیز ایجاد میکند.
برای این کار به یک قلمموی خوب نیاز دارید. حتماً زیر کارتان روزنامه پهن کنید تا قطرات لاک همهجا پخش نشود.
من خودم ترجیح میدهم یک لایه جداکننده بین میز و روزنامه قرار دهم تا بعد از خشک شدن لاک، روزنامه به پایههای میز نچسبد و به راحتی بتوانم آن را بردارم.
فراموش نکنید که هنگام کار از ماسک استفاده کنید، چون بوی لاک بسیار تند است و نفسکشیدن در آن فضا سالم نیست.
این کار در نگاه اول ساده به نظر میرسد، ولی برای انجام صحیح آن باید وقت کافی بگذارید. ابتدا رنگ لاک را خوب هم بزنید و سپس آن را با حرکات آرام و یکنواخت روی تمام قسمتهای چوب بکشید. دقت کنید که قلم مو تمیز و بدون هرگونه ذره اضافی باشد تا روی کار لک ایجاد نشود. برای اکثر لاکها، سه بار کشیدن لایه رنگ کافی است تا هم ظاهری زیبا به چوب بدهد و هم از آن به خوبی محافظت کند.
کار میز شما به پایان رسید. حالا نوبت شکستن کاشیها است!
گام 8 : خرد کردن کاشی ها!
دخترم عاشق این قسمت از کار بود!
اول باید یه جای مناسبی برای این کار پیدا کنید. ما از میز آشپزخونه استفاده کردیم، ولی سطحش برای این کار یه کم زیادی بزرگ بود. یادتون نره که حتماً عینک محافظ و گوشی ایمنی بذارید.
یه حوله کهنه و بیاستفاده رو روی زمین پهن کنید. بعد بشقاب یا کاشی رو توی وسط حوله بذارید و لبههای حوله رو جمع کنید و گره بزنید. با این روش، هم جمع کردن تکهها راحتتر میشه، هم از پخش شدن خردهریزها همهجا جلوگیری میشه. حالا میتونید شروع به ضربه زدن کنید! ما چند مدل چکش رو امتحان کردیم و دیدیم که چکش آهنگری از بقیه بهتر جواب میده.
سعی کردیم تکههای بشقاب اول را به شکل منظم و یکدست خرد کنیم، اما بعد فهمیدیم که بهتر است قطعات در اندازههای گوناگون و متفاوت باشند. دیگر لازم نبود نگران باشیم که حتماً قطعات بزرگ را به تکههای ریز تبدیل کنیم. این کار واقعاً برایمان لذتبخش و جالب بود.
حتماً باید یک ظرف یا سطل همراهتان باشد تا تکههای شکسته شده را داخل آن بریزید. من خودم از یک ظرف پلاستیکی استفاده کردم.
گام 9 : ساخت موزاییک
از آنجا که دوست نداشتیم هنگام ساخت، تحت فشار زمان باشیم، اول تکههای کاشی را آماده کردیم تا بعداً با چسب مخصوص در جای خود نصب کنیم. قبل از استفاده از چسب، کاشیها را مستقیماً روی صفحهٔ کار گذاشتیم تا طرح نهایی را ببینیم و جای دقیق هر قطعه را مشخص کنیم.
از آنجایی که میدانستیم کاشیها را برمیگردانیم، لبههای اضافی در گوشههای صفحه ایجاد کردم. چون این لبهها بعداً برداشته میشدند، مهم نبود که ظاهرشان چقدر تمیز باشد.
سپس همسرم با الهام از نقاشی چاپی «شب پرستاره»، طرح کلی را با مداد روی صفحه کشید. پس از این مرحله، کاشیهای خردشده را روبروی خود چیدیم و کار را آغاز کردیم.
بعضی از تکههای کاشی بیش از حد بلند بودند و از سطح بقیه قطعات بالاتر میزدند. مجبور بودم آنها را دوباره خرد کنم تا همسطح بقیه شوند. همچنین برای پوشش دادن همهٔ کاشیها، سه برابر بیشتر از میزانی که پیشبینی کرده بودم، رزین مصرف کردم.
گام 10 : برگرداندن ، چسب زدن و دوباره برگرداندن!
دو تکه چوب سهلا پیدا کردیم که پهنای تقریباً برابری داشتند و از اندازه کاشی کمی بزرگتر بودند. اول کاشی را روی یکی از این تختهها گذاشتیم، سپس حوله کهنهای را که از مرحله قبل داشتیم روی کاشی انداختیم و تخته دوم را روی آن قرار دادیم. بعد با دقت همه چیز را برگرداندیم.
سپس یک لایه ضخیم از چسب کاشی را روی سطح تخته پخش کردم و با کاردک آن را صاف کردم. بعد این تخته را روی کاشیهایی که در حالت برعکس قرار داشتند گذاشتم و با چکش به آرامی روی آن کوبیدم تا مطمئن شوم همه قسمتها به خوبی به هم چسبیدهاند. دوباره همه چیز را مانند یک ساندویچ لای تختهها قرار دادم، با گیره ثابتش کردم و برگرداندم. چون قبلاً چسب زده بودیم، این بار دیگر نگران برگرداندن کاشیها نبودیم.
گام 11 : پایان دادن به کار
وقت آن بود که بعد از چیدن کاشیها، دوباره آنها را منظم کنیم. طبق راهنمای چسب کاشی، فقط ۴۵ دقیقه فرصت داشتیم تا این کار را انجام دهیم. اما در عمل، من تقریباً دو ساعت مشغول بودم و هنوز هیچ نشانهای از خشک شدن چسب دیده نمیشد.
روز بعد، وقتی چسب کاملاً خشک شده بود، یک دستمال برداشتم و به نرمی اثر انگشتها و لکههای روی کاشیها را تمیز کردم. یادتان باشد وقتی رزین روی کاشیها کشیده شود، هر لکه یا اثری که روی آن بماند، همیشه قابل دیدن خواهد بود!
در مرحله آخر، با آرامش و دقت زیاد، لبههای اضافی را جدا کردم. مراقب باشید وقتی قطعات کناری را برمیدارید که کاشیها از جای خود کنده نشوند؛ چون چسب علاوه بر کاشیها، این لبهها را هم محکم چسبانده است.
گام 12 : نصب قطعه های مشخص شده بر روی میز
یک حاشیه کوچک از لبهها فاصله بگذارید تا وقتی رزین را میریزید، از کنارهها بیرون نزند. من برای این قسمت از لاتکس کمک گرفتم، چون رزین با لاتکس واکنش نمیدهد.
بعد، تخته را با فشار خوب به پایین بچسبانید و با پیچهایی که از قبل در جای خود هستند، آن را به ریلهای زیرین متصل کنید. مطمئن شوید تخته کاملاً در جای درست قرار گرفته باشد. من این دقت را نکردم و وقتی رزین در حال پر کردن درزها بود، کار به شکلی ناخوشایند به هم ریخت و دستانم هم آلوده شد.
گام 13 : استفاده از رزین
مرحله نهایی: ریختن چسب رزین. در ابتدا تصمیم داشتیم از ملات کاشی استفاده کنیم، اما وقتی متوجه شدیم که کاشیها همسطح نیستند و تکههای بشقاب کاملاً صاف قرار نگرفتهاند، مجبور شدیم به فکر راهحل دیگری باشیم.
یاد یک برنامه تلویزیونی افتادم که در آن میزی با درپوش بطری ساخته بودند و روی آن را با رزین پوشانده بودند. به نظرم ایده خوبی رسید.
کار با چسب رزین ساده بود. دو بطری موجود در بسته را با هم مخلوط کردم و با قلم مو هم زدم. باید مراقب میبودم که حباب ایجاد نشود، ولی از سه بسته استفاده کردم و هر بار حباب درآمد. برای جلوگیری از نشتی، لبههای میز را چسب زدم. با کمک تراز، مطمئن شدم سطح کاملاً صاف است تا رزین به یک سمت نرود. بعد از تراز کردن، رزین را ریختم و با یک تکه چوب آن را پخش کردم تا همه جای کار پوشیده شود.
چون رزین کم آمد، دوباره مقداری درست کردم. این بار کار را در اتاق مهمان انجام دادیم که بخاری داشت و رزین سریعتر خشک میشد. خوشبختانه این بار رزین بیرون نریخت! حبابها هم خودبهخود به سطح آمدند و از بین رفتند. فقط چون هوا گرم بود، کمی گرد و خاک روی کار نشست که چندان خوشایند نبود.
پس از خشک شدن این لایه، دیدم هنوز بعضی کاشیها بالاتر از سطح رزین هستند و مجبور شدم لایه دیگری بریزم. این بار برای جلوگیری از گرد و خاک، روی میز را پوشاندم. همچنین سعی کردم دما را کمتر کنم تا حبابها فرصت بیشتری برای خارج شدن داشته باشند. در پایان، کمی حباب و ناصافی روی سطح باقی ماند، اما در کل نتیجه خوبی داشت. اگر از اول دقت بیشتری روی همسطح کردن کاشیها میکردم و مانع از سرریز شدن میشدم، قطعاً به نصف این مقدار رزین یا حتی کمتر نیاز داشتم.
گام 14 : افکار نهایی
من، همسرم و دخترم به این میز بسیار علاقهمندیم و ساختن آن برایمان یک افتخار است. شاید بتوان گفت این میز، یکی از زیباترین چیزهایی است که تا به حال ساختهام. از اینکه توانستم با کمک خانوادهام آن را بسازم و سپس به دوست خوبم هدیه بدهم، احساس رضایت زیادی دارم.
اگر دوست دارید هنر معرق کاشی را یاد بگیرید، دعوت میکنیم در کلاسهای آموزشی ما شرکت کنید. خوشحال میشویم نظر شما را هم بدانیم، پس اگر دیدگاهی دارید، حتما با ما در میان بگذارید.
این میز موزاییک زیبا با طرحی الهامگرفته از شب پرستاره، یک اثر هنری منحصربهفرد برای خانه شماست. برای ساخت آن به یک میز ساده، تایلهای موزاییک شیشهای در رنگهای آبی، طلایی و سفید، چسب مخصوص موزاییک و دوغاب نیاز دارید.
ابتدا طرح کلی یک آسمان شب و ستارههای درخشان را روی سطح میز در نظر بگیرید. سپس تایلهای شیشهای را با چسب مخصوص، یکی یکی و با حوصله روی میز بچسبانید. میتوانید برای پسزمینه آسمان از رنگهای آبی تیره و روشن استفاده کنید و با تایلهای طلایی و سفید، ستارهها و کهکشانها را خلق کنید.
پس از اینکه چسب کاملاً خشک شد، نوبت به دوغابکاری میرسد. دوغاب را روی تمام سطح موزاییککاری شده پخش کنید و با یک کاردک پلاستیکی آن را در بین درزها فشار دهید. سپس با یک اسفنج مرطوب، دوغاب اضافی را به آرامی پاک کنید.
پس از خشک شدن کامل دوغاب، سطح میز را با یک پارچه نرم پولیش دهید تا درخشش موزاییکهای شیشهای نمایان شود. در نهایت، شما یک میز کاملاً منحصربهفرد و زیبا خواهید داشت که هر بینندهای را مجذوب خود میکند.
